Những lưu ý quan trọng khi chăm sóc trẻ sinh non

Những trẻ sinh non rất cần sự chăm sóc đặc biệt của cha mẹ, cần những loại thực phẩm chất lượng cao... tất cả những điều này giúp bé tăng trưởng và phát triển mạnh mẽ.

Dinh dưỡng cho bé

Người mẹ có ba sự lựa chọn cho bé sinh non: sữa mẹ, sữa công thức hoặc kết hợp cả hai. 

Sữa mẹ: Đây là nguồn dinh dưỡng tốt nhất dành cho trẻ sơ sinh, nhất là đối với trẻ sinh non. Thành phần trong sữa mẹ sẽ giúp sức khỏe bé dần dần được cải thiện. Thành phần (các tế bào sống, các enzym, hormon, lactoferrin và lysozyme) trong sữa mẹ giúp bé hạn chế cao khả năng bị nhiễm trùng, giúp bé tăng trưởng và cung cấp một nguồn protein cực lớn cho trẻ. 

Tốt nhất, bà mẹ nên cố gắng cho bé sinh non được hưởng tối đa nguồn sữa non, điều này sẽ giúp bé tránh nguy cơ vàng da – một hiện tượng mà trẻ sinh non có nguy cơ mắc phải rất cao. 

Chất dinh dưỡng trong sữa mẹ có tỷ lệ các dưỡng chất hoàn toàn thích hợp với tuổi của em bé. Giúp bé sinh non tiêu hóa tốt hơn, đặc biệt là trong sữa mẹ chứa  nguồn chất béo và canxi cực lớn. Sữa mẹ giúp bé kích thích chức năng của ruột, sản xuất enzyme. 

Tóm lại, trẻ sinh non được hưởng nguồn sữa mẹ sẽ có khả năng phát triển tốt hơn, nhanh hơn, cứng cáp hơn so với bé dùng sữa công thức. 

Cho bé ăn sữa mẹ sẽ giảm khả năng bị nhiễm trùng, viêm phổi, viêm dạ dày ruột, nhiễm trùng tai, ít bịdị ứng hơn, giảm nguy cơ thiếu máu, giảm nguy cơ viêm ruột.

(Ảnh minh họa)

Mặc dù, sữa công thức được các nhà sản xuất cố gắng sao chép sao cho thật giống sữa mẹ tuy nhiên sữa công thức không thể có được những kháng thể đặc biệt như nguồn sữa mẹ. 

Một điều khó khăn mà người mẹ phải trải qua sau khi sinh con thiếu tháng đó là bé sinh non chưa thể rời khỏi lồng ấp - lồng chăm sóc đặc biệt, vì vậy, bà mẹ thường phải vắt sữa ra. Điều này vừa tốn sức vừa tốn thời gian nhưng là việc các mẹ nên làm.

Sau khi người mẹ vắt sữa ra, nhân viên y tế sẽ cho bé sinh non ăn bằng phương pháp phù hợp với trẻ (Có thể là bằng đường tĩnh mạch, bằng đường ống hoặc cho ăn trực tiếp). Chuyên gia về nhi nhận định, sữa non kích thích sản xuất hormone giúp hệ thống tiêu hóa của trẻ ngày một phát triển. 

Khi bé đã có những biểu hiện sẵn sàng đi ra khỏi lồng ấp thì lúc này bé có nhiều cơ hội để bú mẹ. Lúc này người mẹ sẽ giúp bé nhận biết đồ ăn, ban đầu là liếm, cuối cùng là động tác mút sữa mẹ.

Giữ ấm cho bé

Trẻ sinh non rất dễ bị hạ thân nhiệt, ngay cả khi thời tiết nóng bức. Nguyên nhân là do bé có lớp mỡ dưới da quá mỏng, khả năng giữ nhiệt kém. 

Thêm vào đó, trẻ sinh non có sức đề kháng, khả năng miễn dịch không tốt như những bé sinh đủ tháng, vì vậy, việc giữ ấm cho trẻ vô cùng quan trọng. Đặc biệt trong mùa lạnh, điều kiện khí hậu thất thường như hiện nay. 

Bé cần được nằm trong phòng có nhiệt độ ổn định từ 27 – 29 độ, bé cần được đội mũ mỏng, đi tất tay tất chân, giữ ấm cổ, bụng. Hạn chế tuyệt đối đưa bé ra đường. 

Cách ly với người ốm

Đó là lời khuyên lớn mà các chuyên gia y tế dành cho cha mẹ có trẻ sinh non. Trẻ sơ sinh đã yếu ớt nhưng trẻ sinh non còn yếu hơn cả và khả năng lây bệnh là vô cùng cao. 

Bố mẹ nên giữ môi trường xung quanh con một cách trong lành nhất có thể, trước khi chăm sóc, gần gũi con, người thân nên vệ sinh thân thể, rửa tay bằng xà phòng diệt khuẩn.

Mát-xa cho bé

Việc làm này vô cùng quan trọng, nó giúp bé sinh non nhanh cứng cáp, giúp bộ máy hô hấp của trẻ hoạt động tốt hơn, nâng cao khả năng đề kháng của cơ thể bé, đẩy nhanh quá trình trao đổi chất và đào thải những độc tố qua da, và một điều rất quan trọng là nó giúp tăng cường sự kết nối tình mẫu tử, giúp bé gần gũi hiểu mẹ hơn. 

Bố mẹ cần lạc quan

Nhiều cha mẹ có con sinh non thường đau khổ và lo ngại cho tương lai của con, họ cứ "rối rít tít mù" lo lắng ngày đêm hoặc giao phó toàn bộ cho bác sĩ, và đó là cách thể hiện sai lầm. 

Cha mẹ nên bình tĩnh, kiên nhẫn, yêu thương con, âu yếm con mỗi ngày để bé cảm nhận được tình yêu thương của cha mẹ. Đó cũng là một cách khiến bé khỏe mạnh và nhanh cứng cáp. 

Nguồn CON THÂN YÊU

Giúp bé giảm đau nhanh khi mọc răng

Đa số trẻ nhú chiếc răng sữa đầu tiên khi được khoảng 6 tháng tuổi. Và tại sinh nhật lần thứ 3, bạn sẽ thấy bé có một hàm răng hoàn thiện với 20 chiếc răng sữa nho nhỏ xinh xinh.

Mọc răng là một quá trình khá tốn kém thời gian mà bé sẽ phải trải qua. Trong thực tế, bé sẽ mất 3 năm đầu tiên để mọc đầy đủ cả hàm răng. 

Đa số trẻ nhú chiếc răng sữa đầu tiên khi được khoảng 6 tháng tuổi. Và tại sinh nhật lần thứ 3, bạn sẽ thấy bé có một hàm răng hoàn thiện với 20 chiếc răng sữa nho nhỏ xinh xinh. 

Những hiện tượng đi kèm mọc răng

Có một số tranh cãi liên quan tới vấn đề có hay không chuyện mọc răng gây ra đau đớn ở trẻ. Trẻ mọc răng có thể sẽ kèm theo một số triệu chứng: lợi bị sưng đỏ, chảy dãi, cằm quanh miệng nổi ban, sốt, tiêu chảy, nổi rôm sảy, sổ mũi, ho, thích cắn, cáu kỉnh, biếng ăn… nhưng bạn hãy yên tâm rằng mọc răng không gây nên bệnh. 

Đối với một số trẻ sơ sinh, mọc răng là một thử thách không đơn giản bởi nó gây ra đau nhức, khó chịu.

Sau sự xuất hiện của hai chiếc răng cửa của hàm dưới, hai chiếc răng cửa hàm trên, răng bên cạnh răng cửa hàm trên, ranh nanh và rồi các răng dọc theo bên cạnh chúng cũng sẽ từ từ “nảy mầm”. Mọc răng sớm hay muộn cũng một phần do di truyền, vì vậy nếu trước đây bạn mọc răng sớm thì bạn nên yên tâm rằng điều này có thể sẽ xảy ra ở bé nhà mình.

Đối với một số trẻ sơ sinh, mọc răng là một thử thách không đơn giản bởi nó gây ra đau nhức, khó chịu (Ảnh minh họa)

Chăm sóc làn da cho bé

Da có thể là đường vào của nhiều bệnh nặng, chẳng hạn như nhiễm trùng máu (từng đứng thứ 3 về tỷ lệ tử vong sơ sinh). Ở trẻ nhỏ, diện tích da/cân nặng rất lớn: 700 cm2/kg, gần gấp 3 so với người lớn, nên các bệnh về da càng dễ gây nguy hiểm.

Bác sĩ Vũ Thanh Hương thuộc Trung tâm Bảo vệ sức khoẻ bà mẹ trẻ em Hà Nội cho biết, da trẻ có độ đàn hồi rất thấp so với người trưởng thành, lại rất mỏng manh nên dễ rách. Sự tạo chất melanin và mỡ cũng còn thấp nên khả năng điều nhiệt không cao. Vì vậy, trẻ rất dễ bị sốt cao hay lạnh cóng. Việc tiết nhiều mồ hôi qua da khiến trẻ dễ bị mất nước. Ngoài ra, sự đáp ứng miễn dịch còn kém ở trẻ khiến làn da rất nhạy cảm, dễ bị dị ứng hoặc nhiễm trùng. Tổn thương da dễ dàng lan toả, ảnh hưởng đến toàn thân.

Vì những lý do trên, việc bảo vệ da có vai trò rất quan trọng trong chăm sóc trẻ nhỏ; không chỉ giúp tránh mụn nhọt rôm sảy mà còn giảm nguy cơ mắc các bệnh trầm trọng như nhiễm trùng máu, viêm cầu thận...

Để da bé luôn sạch sẽ, cần tắm bé hằng ngày, kể cả mùa đông. Dùng loại sữa tắm dành riêng cho trẻ, đã được kiểm nghiệm về độ dịu nhẹ, không gây kích ứng da. Tránh dùng các sản phẩm quá đậm đặc, chứa nhiều nước hoa hoặc chất kháng khuẩn mạnh. Với trẻ dưới 6 tháng, nên tắm bằng nước đun sôi để nguội nhằm tránh tối đa nguy cơ nhiễm khuẩn. Làm sạch tỉ mỉ các vùng da có nếp gấp và bộ phận sinh dục, nhất là với bé gái.

Sau khi lau khô người, nên thoa phấn rôm rồi mới mặc quần áo, chú trọng những nơi ra nhiều mồ hôi hoặc phải cọ xát nhiều như bẹn, nách, cổ... Phấn rôm vừa có tác dụng hút ẩm, chống nhiễm khuẩn vừa làm giảm ma sát, giúp da bé không bị tổn thương. Tuy nhiên, bạn chỉ nên dùng lượng vừa đủ, không rắc trực tiếp lên da mà cho vào tay rồi chuyển 1 ít sang tay kia, xoa 2 tay với nhau rồi mới xoa lên da bé. Không xoa phấn rôm lên vùng da trầy xước hay vết thương hở, không để phấn dính vào mũi, mắt và miệng trẻ, không thoa vào rốn trẻ sơ sinh.

Nếu bạn mặc bỉm (tã giấy) cho bé, nên thay thường xuyên, tối đa 6 tiếng một lần. Nếu để lâu, vùng da đóng bỉm dễ bị hăm do vi khuẩn phát triển. Vùng da này cần được chăm sóc kỹ hơn bằng cách giữ sạch, khô thoáng, thoa phấn rôm sau khi tắm và trước khi đóng bỉm.

Vào mùa hè, da bé rất dễ bị rôm sảy do nhiều mồ hôi, tạo điều kiện cho vi khuẩn phát triển. Theo bác sĩ Hương, chứng rôm sảy tuy không nguy hiểm nhưng có thể dẫn đến nhiễm trùng da nặng hơn như mụn nhọt. Nếu không điều trị tốt, vi khuẩn có thể đi vào máu hoặc cầu thận, rất nguy hiểm. Vì vậy, nên cho trẻ mặc quấn áo rộng rãi bằng chất cotton để thấm mồ hôi, thoa phấn rôm và tắm cho trẻ ngày vài lần. Nên sử dụng các loại "lá mát" và có tác dụng diệt khuẩn để tắm bé, chẳng hạn như sài đất, mướp đắng, lá kinh giới... Không nên để bé tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng mặt trời trong thời gian dài, nhất là khoảng 10h30 đến 14h30 vì có thể làm bé ngứa ngáy khó chịu.

Kinh nghiệm để bé thích ăn hơn

Dưới đây là 6 bí quyết để con yêu của bạn từ việc chán ghét các món ăn sẽ cảm thấy hứng thú với các món ăn do chính tay bạn nấu.
Con cái có thói quen ăn uống lành mạnh sẽ tốt cho con và khiến cha mẹ vui. Hơn nữa, sau này lớn lên con sẽ biết yêu thương tất cả các loại thực phẩm. Thế nhưng không phải đứa trẻ nào cũng sẵn sàng "vui lòng" ăn uống tất cả những gì cha mẹ chúng chuẩn bị cho hàng ngày.
Vậy làm thế nào để các món ăn trở nên hấp dẫn hơn với con trẻ để chúng ăn nhiều hơn?
 
Trình bày món ăn nhìn vui nhộn

Ai nói các loại rau và thực phẩm lành mạnh ăn mãi cũng khiến trẻ nhàm chán? Cha mẹ hãy thử một chút sáng tạo thú vị với các món ăn quen thuộc đó. Ví dụ như tạo hình khuôn mặt cười lên trên bánh mì hoặc trên suất ăn của con. Những hình mặt cười này có thể được làm từ các loại hoa quả. Cha mẹ nên nhớ, với trẻ con cũng vậy, chúng sẽ thích ăn những món ăn có hình hấp dẫn bắt mắt hơn là những chế biến quen thuộc hàng ngày.

Trình bày món ăn theo hướng giáo dụcCó thể con bạn đã vẽ ra được hình những trái cây và rau quả mà bạn chưa hề cho chúng ăn thử trước đó. Hãy nói chuyện với con về những hình vẽ đầy màu sắc này của con và dần dần đưa ra ý tưởng cho con ăn thử các loại rau quả mà con đã vẽ ra đó.

Để con giúp bạn nấu ăn
Trong mỗi lần nấu ăn, cha mẹ nên để con cùng tham gia. Tự tay làm việc và cùng nấu ăn sẽ giúp con đánh giá cao các món ăn và luôn muốn cố gắng tạo ra những món ăn mới ngon hơn.
Ví dụ, con bạn không thích ăn rau cải xanh. Nhưng sau khi cho con cùng tham gia chế biến món cải xanh, có thể con sẽ thay đổi suy nghĩ: "Ba mẹ ơi xem này! Con đã làm món này! Hương vị thế nào ạ?". Bằng cách này cha mẹ có thể phần nào thay đổi suy nghĩ của con về các món ăn mà con bạn không thích.

Hình thành thói quen ăn uống cho con từ sớmĐể hình thành cho con có những thói quen ăn uống tốt, cha mẹ nên bắt đầu ngay từ khi con còn nhỏ. Có thể bạn sẽ thấy rất buồn cười khi con bạn nhảy cẫng lên vì sung sướng khi lần đầu tiên được ăn sô cô la hay uống nước ngọt. Nhưng làm vậy sẽ không khôn ngoan chút nào.

Tốt hơn hãy để con ăn các món ăn chính trong bữa. Trừ khi con bạn đủ lớn để hiểu được tầm quan trọng của việc hạn chế ăn đồ ngọt thì mới nên để con tự ăn các loại bánh kẹo đó.

Luôn ghi nhớ nguyên tắc: "Không chơi ở bàn ăn"
Bàn ăn là nơi để ăn chứ không phải để chơi. Nếu để con chơi ở bàn ăn, chắc chắn con bạn sẽ ăn ít đi, thậm chí không chịu ăn.

Cha mẹ lấy mình làm ví dụ
Cha mẹ luôn là tấm gương cho con cái nhìn vào và học tập. Chúng sẽ để ý và làm theo những gì cha mẹ làm sao cho thật giống như cha mẹ. Chính vì vậy, nếu duy trì thói quen ăn uống lành mạnh, rất có thể là con bạn sẽ học theo dù sớm hay muộn.